17th International Fiber and Polymer Research Symposium

Home / 15th International Fiber and Polymer Research Symposium

Pigment pat kullanımının azaltılmasında pigment baskıda kullanılan ana boyaların viskozite değerlerinin etkisi

Authors :

HALİL İBRAHİM TURGUT¹ ÖZLEM YARAR² BEGÜM SELÇUK ELGÜN³

1- Harput AR-GE Merkezi 2- Harput AR-GE Merkezi 3- Harput AR-GE Merkezi

Keywords :

Pigment patı،Sürdürülebilirlik،Pigment Baskı،Viskozite

Abstract :

Sürdürülebilir proseslerde atıkların geri kazanılmasının yanı sıra atık oluşumunun önüne geçilmesinde kaynakların doğru kullanımı ile kaynağında azaltma mottosu etkin rol almaktadır. Bu çalışmada pigment baskı proseslerinde oluşan atıkların kaynağında azaltılmasına yönelik olarak pigment boyaların baskı patı viskozitesine ve kumaş üzerindeki katı madde miktarına etkisi araştırılmıştır. Pigment ana boyaların direkt veya boya karışımları içerisinde kullanımının uygulamalardaki performanslara etkisi tespit edilmiştir. Yapılan çalışmalarda işletmede kullanılan ham pat baz alınarak 14 pigment ana boyanın ham pattaki viskozite değişimleri ölçülmüştür. Yapılan ölçümlerde ham pat viskozitesi 128 dPas ölçülürken boya ilavesi yapılan ham patlara ait viskozite değerlerinin 100-135 dPas aralığında değiştiği sadece siyah pigment patına ait ölçüm değerinin 150 dPas üzerinde olduğu belirlenmiştir. Bu yüzden özellikle karışım boyalarında 120-125 dPas aralığında pigment baskı uygulanabilirken özellikle siyah pigment boyanın sahip olduğu viskoziteden kaynaklı 150 dPas viskozite ve üzerindeki uygulamalarda yapılan baskının sağlıklı olmayacağı ve kalite sorunlarına yol açabileceği belirlenmiştir. Siyah pigment ana boyanın baskı uygulamalarında ya baskı patına ait viskozitenin düşürülmesi ya da pigment boya karışımlarında düşük viskoziteli boyalar ile karıştırılarak kullanılması gerektiği belirlenmiştir. Pigment ana boyalar içinden viskozite değer skalasını temsil eden 3 pigment ana boya (lacivert (106 dPas), sarı (130 dPas), siyah (> 150 dPas)) seçilerek %100 pamuk kumaşa pigment baskı uygulayarak kumaş üzerinde kalan katı madde miktarları ölçülmüştür. Gramaj ölçümlerine göre viskozite artışı ile kumaşlarda kısmi gramaj artışı olurken aşırı viskozite artışında uygulanabilirliğin azaldığı düşünülerek gramajlarda bir azalma yaşandığı tespit edilmiştir. Bu tespit pigment baskıda uygulanabilirliğin sağlanması ve kalitenin korunması için genel olarak maksimum 125 dPas ve altı değerlerde çalışılmasını önermektedir. İşletmelerde özellikle operatörlere bağlı olarak yanlış hazırlanan pigment baskı viskoziteleri ayarlanabilirken kabul edilebilir seviyedeki viskozite değişimleri fazla pigment pat kullanımına sebep olabileceği belirlenmiştir. Viskozite değişimlerinde herhangi bir atık oluşumu söz konusu değilken optimum viskozite değerlerinde pat kullanım miktarlarının azaltılabileceği belirlenmiştir.